Betrokken bewoners bij aanpak centrum werpt vruchten af
De Rotterdamse binnenstad steeds levendiger!

| 8 oktober 2014

Rotterdam prijkt op steeds meer internationale lijstjes van hippe en leuke steden. Hoewel buitenlandse lof natuurlijk altijd vleiend is, gaat het Rotterdam in de eerste plaats om de Rotterdammers. Sinds 2008 zet de gemeente zich samen met bewoners, culturele instellingen en ondernemers nadrukkelijk in om de levendigheid van de binnenstad te vergroten om deze aantrekkelijker te maken voor bewoners, ondernemers en bezoekers. Dat lijkt te lukken, laat onderzoek zien.

Rotterdam Circusstad op het Schouwburgplein Beeld Peter Schmidt

Rotterdam Circusstad op het Schouwburgplein – Beeld Peter Schmidt

Als gevolg van het bombardement van de binnenstad in de Tweede Wereldoorlog en de wederopbouw daarna heeft Rotterdam een modernistische, zakelijk ingerichte binnenstad met een voorheen monofunctioneel winkelcentrum, brede doorgaande wegen en hoge galerijflats. Met name vanaf de jaren zeventig ontstond kritiek op de modernistische stadsplanning: het zou leiden tot levenloze steden. Rotterdam heeft dan ook de naam niet gezellig te zijn, geen sfeer te hebben.

In 2008 verscheen het gemeentelijke beleidsplan Binnenstad als City Lounge (Binnenstadsplan 2008-2020) vast. Dit werd in 2010 voor de toen nieuwe collegeperiode uitgewerkt in een integraal gebiedsprogramma voor de binnenstad. Dit programma, met de ambitie om het verblijfsklimaat te verbeteren, is uitgewerkt langs vijf pijlers, waarvan ‘Levendige binnenstad’ er één is.

Het nieuwe stationsplein Beeld Peter Schmidt

Het nieuwe stationsplein – Beeld Peter Schmidt

De onderzoeksafdeling van de gemeente heeft eind 2013 onderzoek uitgevoerd onder de Rotterdamse bevolking naar hun beleving van de binnenstad. Enerzijds was dat een beleidsevaluatie, anderzijds leverde het inzichten op die gebruikt kunnen worden in het vervolg; een levendige binnenstad is namelijk ook een van de ambities in het coalitieakkoord van het nieuwe gemeentebestuur. Ook het huidige college onderschrijft de Binnenstad als City Lounge in hun coalitieakkoord Volle kracht vooruit.

Kleine ingrepen en de culturele programmering maken het verschil in de beleving

Beleving
Op basis van literatuuronderzoek werd een vragenlijst samengesteld die door ruim 1100 Rotterdammers werd ingevuld. Uit deze enquête blijkt dat 37 procent van alle ondervraagden vindt dat de levendigheid van de binnenstad sinds 2010 is verbeterd, een aanzienlijk hoger aandeel dan de tien procent die een verslechtering constateert. De meeste verbeteringen zien de respondenten in de inrichting van de buitenruimte, de uitstraling van gebouwen naar de straat, horeca, winkels, terrassen en het groen. Over het algemeen hebben bewoners van de binnenstad meer verbeteringen bemerkt dan bezoekers uit andere delen van de stad. Gemiddeld geven de deelnemers aan het onderzoek het rapportcijfer 7 voor de levendigheid van de binnenstad; veertig procent van de binnenstadsbewoners geeft zelfs een cijfer 8 of hoger.

In een aantal groepsgesprekken met bewoners, regelmatige en incidentele bezoekers werd nader uitgediept wat nu precies zorgt voor levendigheid en hoe dat verder kan worden verbeterd. Daaruit blijkt dat een mooie en schone buitenruimte met veel groen belangrijk is, maar dat dit op zichzelf nog niet zorgt voor levendigheid. Een plek is pas levendig als er mensen zijn en daarbij gaat het niet alleen om aantallen mensen, maar ook om wat ze doen: lopen, staan, zitten, ontmoeten, praten. Om het echt concreet te maken gingen de gesprekken nader in op specifieke plekken in de binnenstad.

Volksdans Salon op het Grotekerkplein Beeld Marcel IJzerman

Volksdans Salon op het Grotekerkplein – Beeld Marcel IJzerman

Vibe
Monique Zwinkels, programmamanager binnenstad, en Ruud Breteler, coördinator levendige stad, zijn tevreden met de uitkomsten van het onderzoek. Breteler: ‘Een 7 is niet slecht, integendeel. Het is in alle opzichten een onderschrijving van ons beleid.’ Zwinkels voegt daaraan toe: ‘Het laat zien dat onze inspanningen ertoe doen. Toen we begonnen met het aanpakken van de levendigheid zijn we de beleving van de binnenstad op ooghoogte gaan benadrukken. Het imago van de stad heeft hierdoor een grote ontwikkeling doorgemaakt.’ Het succes verklaren beiden door een steeds meer geïntegreerde aanpak van de fysieke kwaliteit van de buitenruimte en de programmering van activiteiten.

Marianne de Snoo
onderzoeker en adviseur bij de gemeente Rotterdam

Het volledige artikel is te lezen in ROm 10, oktober 2014

Neem een abonnement op ROm
of bestel het nummmer (t.w.v. € 24,00) via info@romagazine.nl

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *