Het moet een traditie worden: een jaarcongres voor de jongerenclubs van bouwend en ontwikkelend Nederland. Jong Aedes, FUTUR, Jongerennetwerk Platform31, Jong IVBN, NEPROM New Gen en Jong BNSP trapten de eerste editie af met een panelgesprek met drie ervaren experts. Zij reflecteerden op het brede onderwerp van de bijeenkomst: samen bouwen aan morgen, waar ruimte toekomst krijgt.
En ruimtelijk voelde het op de 25e verdieping van de Rabobank. Aan de ene kant zie je Den Haag liggen, aan de andere kant de Veluwe. Veel mooier krijg je de tegenstelling in de opgave van Nederland niet in één uitzicht.
Een paar jaar geleden werd ‘Den Haag’ niet meer geaccepteerd door gemeenten en marktpartijen, vertelde Marja Appelman (directeur-bestuurder van Platform31). De Woonagenda bracht daar verandering in. Maar daar mag nu volgens haar wel een realisatieagenda voor gemaakt worden.
Ze riep de aanwezige jongeren op om de consensus niet te verliezen. Niet te focussen op verschillen, maar op de wielen die al uitgevonden waren.
‘Ik hoor jullie niet’
Peter Boelhouwer (hoogleraar huisvestingssystemen bij TU Delft) versterkte dat door te focussen op samenwerking. Hij wees de jongeren er ook op dat zij op moesten komen voor hun generatie.
‘We zijn een van de meest welvarende landen ter wereld, maar een grote groep heeft geen toegang tot een woning.’ Volgens Boelhouwer is het ‘verdelingsvraagstuk’ onderbelicht in het debat. ‘Ik hoor jullie amper daarover. Waarom zijn jullie niet veel actiever?’
De hoogleraar riep de nieuwe generatie op om op te komen voor de minderbedeelde 10 tot 20 procent van de bevolking. Een prachtige opgave volgens hem. ‘Het is jaloersmakend wat jullie mogen doen: in een complex systeem oplossingen bedenken.’
Complexiteit geen excuus
Die complexiteit mag geen reden zijn om stil te blijven staan, stelde Friso de Zeeuw. ‘Er is veel doorzettingsvermogen nodig. Het gaat niet om verbinden, maar om ploeteren. Ook na vijven, ook in het weekend.’
De Zeeuw sprak over de toenemende moeilijkheidsgraad van ruimtelijke opgaven. ‘Klimaatadaptatie en netcongestie waren vroeger geen thema’s. De eisen zijn nu veel hoger. Soms stellen we te veel kwalitatieve eisen aan gebiedsontwikkeling, die doorsijpelen naar de woning zelf.’
‘Gebruik wat er al is’
Appelman waarschuwde voor zwalkend beleid. ‘Er is veel dynamiek. Dan komt het geld niet, want het risico is te groot.’ Ook benadrukte ze het belang van bestaanszekerheid. ‘Jongeren behoren gelukkig te zijn.
De woningmarkt is nu een oorzaak van stress, terwijl het juist een fundament zou moeten zijn voor een gelukkig leven.’ Appelman wees er ook op dat gemeenten wel realistisch moeten blijven in hun eisen voor betaalbare woningen. Het moet wel haalbaar blijven.
'Het gaat niet om feiten, maar om het verhaal dat je vertelt.’
Al die kritiek op de nieuwe generatie vragen op bij sommige aanwezigen ‘Wat moet ik dan op mijn spandoek zetten tijdens het Woonprotest?’, vroeg een van de jongprofessionals zich af. Een ander vatte het bondiger samen. ‘Hoe dan?’
Volgens De Zeeuw was dat de kern. Let op de ‘hoe dan’. Daarbij gaat het volgens Appelman niet alleen om feiten. ‘Focus op je verhaal. Het gaat niet om feiten, maar om het verhaal dat je vertelt.’
Wiel opnieuw uitvinden
‘We moeten het van jullie hebben om vraagstukken een stap verder te brengen’, opende Robbert van de Kar, managing director construction en real estate bij Rabobank het evenement.
Volgens Anne Perenboom, namens Jong IVBN een van de organisatoren van de bijeenomst, is dat gemakkelijker gezegd dan gedaan: ‘Ik ben het daar mee eens en als jonge professionals voelen we ook die verantwoordelijkheid.’
‘Dan moeten we juist wel het wiel opnieuw kunnen uitvinden. En niet altijd gebruikmaken van wat er al is. Want anders geef je dat generatie op generatie door zoals jij het gedaan hebt. Dan blijf je vaak hangen in: zo doen we het altijd al’, aldus Perenboom.
‘Wij als nieuwe generatie moeten die handschoen oppakken.'
Arjan Spruijt, die namens FUTUR de bijeenkomst mee-organiseerde, sloot daar op aan: ‘Wij als nieuwe generatie moeten die handschoen oppakken. Niet door te stellen dat alles simpeler moet, maar soms juist door met nieuwe middelen de complexiteit aan te pakken. Door het op onze manier te doen.’
Volgens mede-organisator Luke Visser van NEPROM New Gen was de bijeenkomst in Utrecht daarvoor een eerste belangrijke stap. ‘Het is eigenlijk nog nooit voorgekomen dat we zoveel jonge mensen uit verschillende stromingen bij elkaar hebben gekregen. Dat alleen al is een eerste resultaat: dat we met elkaar in gesprek zijn gegaan.’
‘Natuurlijk los je de problemen niet in één dag op', aldus Visser. 'Maar het was waardevol om vanuit verschillende perspectieven, zoals financiers, stedenbouwers en corporaties, verschillende invalshoeken te horen.’


